Deprecated: mysql_connect(): The mysql extension is deprecated and will be removed in the future: use mysqli or PDO instead in /home/ntr/public_html/muzyk/connections/connections.php on line 10
muzyk.ntr.pl
wywiad z prof. Urszulą Bartkiewicz czasami warto przypomnieć... lateralizacja książki z dużą dawką interesującej wiedzy czy można uczyć się muzyki obserwując mistrzów? ćwiczenie ( planowanie, wyobraźnia, pamięć, motywacja, czas) stowarzyszenie


Trema według muzyków i psychologów.


Deprecated: Function ereg_replace() is deprecated in /home/ntr/public_html/muzyk/_php/bbcode.php on line 4

Deprecated: Function ereg_replace() is deprecated in /home/ntr/public_html/muzyk/_php/bbcode.php on line 5

Deprecated: Function ereg_replace() is deprecated in /home/ntr/public_html/muzyk/_php/bbcode.php on line 6
Słowo trema pochodzi od słowa łacińskiego tremere ‘trząść się’. Etymologia tego słowa wskazuje na fizjologiczną stronę tremy. Wybitni pedagodzy i psychologowie muzyki opisują tremę w dużo szerszej perspektywie. Koncentrując się również na jej psychologicznej i behawioralnej stronie. Tadeusz Wroński (1969) przez tremę - w ogólnym, szerokim znaczeniu rozumie: „zespół bardzo różnorodnych przeżyć na estradzie niekorzystnych dla gry, od stosunkowo nieszkodliwego uczucia skrępowania, aż do objawów groźnych, jak drgawki, usztywnienie mięśni i zahamowanie pracy mózgu w pewnych momentach”. Dalej podaje, że „Trema jest uczuciem skrępowania, niewygody czy zagrożenia, spowodowanym włączeniem się do toku produkcji czynników, których nie było przy ćwiczeniu”. Carl Fresch (1963) określa tremę jako ogólną nerwowość blokującą swobodę wykonania podczas występu publicznego. Zauważa również, że przyjęta wśród artystów nazwa „tremy” nie ma znaczenia dosłownego. Barry Green amerykański kontrabasista i pedagog do określenia tremy używa terminu „samozakłócenie”. Jest to pewien stan umysłu grającego muzyka podczas występu wywołany tzw. „podwójną grą”. Zewnętrzna gra - widoczna, dotyczy zewnętrznych okoliczności (np. sali koncertowej, udziału w konkursie) i zachowań (np. konkursu, egzaminu). Wewnętrzna - trudna do zaobserwowania, ma wyłącznie psychologiczne podłoże. Psycholog muzyki dr. J. Kępińska-Welbel (1991) podaje następującą definicję: „trema to dynamiczny proces psychiczny związany z publicznym wykonaniem utworów, gdy wykonawca spodziewa się oceny ze strony słuchaczy (...)”. Trema u muzyków jest procesem czasowym, co wynika z temponalnego charakteru muzyki, nieograniczonym jednak tylko do momentu publicznego wykonania utworu. Psycholog Ewa Głowacka w artykule „Samoocena a przeżycia tremy egzaminacyjnej przez studentów instrumentalistów” pisze o tremie jako o stanie niepewności, niepokoju, zdenerwowania, obaw, lęku przed występem lub egzaminem z gry na instrumencie. Autorka podkreśla, że trema może działać zarówno destruktywnie jak i mobilizująco. Trema jest więc złożona emocją. W wyniku przeżywania tej emocji dochodzi do reakcji fizjologicznych, stanów umysłu, wyobrażeń i zachowań. Tak się dzieje w wyniku przeżywania każdej emocji, jednak w wypadku tremy reakcje te są u większości blokujące i oparte na lęku. Według Neurolingwistycznego programowania emocje to komunikat, informacja zwrotna na temat skutków naszych działań i działań innych ludzi. Jeśli trema jest komunikatem to próbą jej opanowania będzie pytanie o jego treść i o pierwsze zdarzenie, które ją wywołało, spowodowało utrwalenie lub co gorsze stabilny rozwój. Sposoby na tremę Z badań przeprowadzonych przez Aleksandrę Tokarz i zaprezentowanych na XIII Ogólnopolskiej Konferencji Polskiej Psychologii Rozwojowej w 2004 roku wynika, że uczniowie, którzy stosują strategie pozytywnego myślenia, realistycznej oceny sytuacji i dystansowania się wykazują małe nasilenie tremy. Dr. Jolanta Welbel jako sposób na opanowanie tremy wyszczególnia - umiejętność samodzielnego stawiania sobie celów, również pozytywne myślenie, dążenie do perfekcjonizmu, stały entuzjazm i nieuleganie nastrojom depresyjnym, umiejętność wizualizacji i żywej wyobraźni muzycznej oraz zaufania do swoich kompetencji muzycznych. Joann Kirchner z Music Teachers Nationals Association podaje kilka kolejnych sposobów. Między innymi trening autogenny, technikę Alexadra, dyscypliny wschodnie takie jak np. yoga, a także przeformułowanie negatywnych myśli, unikanie dialogu wewnętrznego czy skoncentrowanie na teraźniejszości. Psycholog Jon Skidmore w swoim artykule “Putting the ‘play’ back into performing” omawiającym warsztaty dla muzyków wspomina o umiejętności “relaksu na życzenie”, korzystania z „uwalniających słów” , kontroli uwagi, konstruktywnym krytycyzmie, oraz innym niezwykłym umiejętnościom jak zamianę stresu w zabawę czy odnalezienie „siły w wykonaniu”. Glenn D. Wilson analizując sposoby pracy nad tremą omawia skuteczność terapii behawioralnej, techniki Aleksandra i hipnoterapii, która zawiera relaksację, kontrolę oddechu, wizualizację i sugestie słowne powodujące wzrost kontroli umysłu.

Numer: 1

Autor: Ewa Czub

Data: 06.04.2006